Szybkostrzelność a celność broni

Dziś wpis o broni strzeleckiej. Konkretnie o tym jaki wpływ ma szybkostrzelność teoretyczna broni na celność ognia seryjnego. Otóż wiele lat temu, w książce Automatyczna broń strzelecka (autor: Stanisław Kochański), napotkałem na pewną, dość ciekawą tezę. Oto cytat zawierający ów tezę:

Z szybkostrzelnością teoretyczną wiąże się, dyskutowane obecnie dość szeroko, zagadnienie celności ognia seryjnego. Ogień ten, zwłaszcza do celów ruchomych, nie jest zbyt celny ze względu na znaczne, kątowe przemieszczenie lufy. Proponuje się zatem dwa, przeciwstawne rozwiązania: albo strzelanie z tak dużą szybkością, aby lufa nie zdążyła zejść z linii celowania, a przemieszczenia celu w krótkim czasie były do pominięcia, albo strzelanie z małą szybkostrzelnością, aby strzelec mógł po każdym strzale poprawić celowanie i uwzględnić ruchy celu. W pierwszym przypadku chodzi o szybkostrzelność rzędu 2000 strz/min, w drugim zaś o szybkostrzelność rzędu 400 strz/min…

…Za dolną granicę dużej szybkostrzelności przyjmuje się 1200 strz/min.

 

Ujmując to innymi słowami, przyjmijmy że strzelamy seriami z broni o układzie klasycznym, czyli z takiej gdzie punkt podparcia kolby znajduje się poniżej osi lufy (brak układu liniowego). W takiej broni, po oddaniu strzału, odrzut spowoduje ruch końca lufy do góry, czyli podrzut. Podrzut natomiast wpływa negatywnie na celność podczas strzelania seriami. Jednak jeśli broń strzela z bardzo dużą szybkostrzelnością teoretyczną, to może występować sytuacja w której seria zostanie wystrzelona zanim podrzut spowoduje zejście lufy z celu. No i odwrotnie, jeśli broń strzela z bardzo małą szybkostrzelnością teoretyczną, to pomiędzy strzałami będzie na tyle dużo czasu, że po oddaniu pierwszego strzału w serii, strzelec będzie mieć dość czasu, aby ponownie naprowadzić lufę na cel, zanim padnie następny strzał w serii.

Zgodnie z powyższym można uznać że dobrze na celność podczas strzelania seriami wpływa zarówno bardzo duża szybkostrzelność teoretyczna, jak i bardzo mała szybkostrzelność teoretyczna. Można też wywnioskować że przeciętna szybkostrzelność teoretyczna wpływa negatywnie na celność podczas strzelania seriami, bowiem przy takiej szybkostrzelności, lufa zdąży zejść z celu po oddaniu pierwszego strzału w serii, ale jednocześnie czas pomiędzy strzałami będzie zbyt mały, aby po oddaniu pierwszego strzału w serii, strzelec zdążył ponownie naprowadzić lufę na cel, zanim padnie następny strzał w serii.

Jest jednak pewne ale. Przez długi okres nie byłem przekonany co do prawdziwości powyższej tezy, bowiem wiele (a może i większość) wzorów samoczynnej broni strzeleckiej strzela z przeciętną szybkostrzelnością teoretyczną, czyli z taką która ma mieć negatywny wpływ na celność ognia seryjnego. Ujmując to inaczej, multum konstrukcji samoczynnej broni strzeleckiej strzela z szybkostrzelnością teoretyczną wyraźnie niższą od 1200 strzałów na minutę, ale jednocześnie z wyraźnie wyższą od 400 strzałów na minutę. Tutaj dodam że w mojej ocenie ludzie zajmujący się konstruowaniem broni raczej wiedzą jaka szybkostrzelność teoretyczna jest sensowna w samoczynnej broni strzeleckiej. Poniżej kolejny cytat z książki Automatyczna broń strzelecka:

Przeciętnie szybkostrzelność teoretyczna ok. 600 strz/min jest wartością optymalną dla broni przeznaczonych do zwalczania celów naziemnych. W praktyce, w zależności od rodzaju broni i jej przeznaczenia, spotyka się szybkostrzelności teoretyczne od 500 do 1200 strz/min.

 

Dodatkowo, choć w internetowych dyskusjach na temat broni strzeleckiej, jakie toczyły się w języku polskim, czasami spotykałem się z tezą że zarówno wysoka, jak i niska szybkostrzelność teoretyczna, ma pozytywny wpływ na celność ognia seryjnego (a przeciętna szybkostrzelność negatywny), to byłem przekonany że dyskutanci po prostu powtarzają ów tezę za książką Automatyczna broń strzelecka (wśród polskich miłośników broni strzeleckiej jest to książka znana i ceniona).

Ostatnio natrafiłem jednak na pewien ciekawy film. W filmie tym Ian McCollum, autor portalu Forgotten Weapons, również stawia taką tezę (aby usłyszeć ów tezę należy oglądać film od 3:30). Przy czym film dotyczy radzieckiego pistoletu maszynowego PPSz-41 (Pepesza) i zgodnie ze słowami Iana McColluma, jest to właśnie broń w której wysoka szybkostrzelność teoretyczna ma pozytywny wpływ na celność podczas strzelania seriami. Jednocześnie McCollum przywołuje przykład amerykańskiego pistoletu maszynowego M3 „Grease Gun”, w którym to właśnie niska szybkostrzelność teoretyczna ma prowadzić do dobrej celności ognia seryjnego. McCollum stawia też tezę że przeciętna szybkostrzelność teoretyczna może mieć negatywny wpływ na celność podczas prowadzenia ognia seriami. Przy czym wątpię aby Ian McCollum znał język polski, stąd też uważam że człowiek ten nie stawia ów tez poprzez powtarzanie ich za polską książką.

Reklamy
Szybkostrzelność a celność broni

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s